Pesten: ben jij een meeloper of een zwijger?

Is het verstoppen van iemands tas pesten of plagen? De tas verstoppen van je beste vriend of van die jongen die altijd al in de maling wordt genomen, zijn twee verschillende dingen. Die beste vriend van je kan er vast wel om lachen. Maar die jongen die altijd gepest wordt, waarschijnlijk niet...

Wanneer beide partijen een grapje kunnen waarderen, praat je over plagen. Wanneer ‘het slachtoffer' de actie niet als leuk ervaart, is het pesten. Pesten is vaak een groepsproces. Het pesten wordt door de groep in stand gehouden en niemand voelt zich persoonlijk verantwoordelijk. In zo'n groep zijn verschillende ‘personages' te benoemen: de pestkop (degene die pest), de helper (probeert het slachtoffer te helpen), de meeloper (pest mee met de pester), de zwijger (kijkt zwijgend toe) en natuurlijk de zondebok/het slachtoffer (degene die wordt gepest).

Waarom pesten?
Bij Chris komen veel vragen binnen over pesten. Vaak belt of mailt er iemand die gepest wordt. Het komt ook voor dat iemand die zélf veel pest, contact legt met Chris omdat hij of zij problemen heeft en daar met iemand over wil praten. Eén van de redenen waarom iemand pest, kan dus zijn omdat hij of zij zélf problemen heeft. Het komt ook voor dat een pester het moeilijk vindt om te stoppen met zijn of haar gedrag. Wanneer je eenmaal de rol van pester hebt gekozen, heb je een bepaalde positie in de groep. Pesters kunnen zo bang zijn om die positie kwijt te raken, dat ze doorgaan met pesten.

Cyberpesten
Cyberpesten of ‘digitaal pesten' is de nieuwste vorm van pesten. Er wordt het pesten via internet mee bedoeld. Het slachtoffer krijgt dan bijvoorbeeld kwetsende of bedreigende e-mailtjes of wordt lastiggevallen via de chat of Hyves. Het komt zelfs voor dat er pagina's met (bewerkte) foto's, video's of persoonlijke gegevens van het slachtoffer op internet geplaatst worden.

Gevolgen van pesten
Iemands leven zuur maken voor je eigen lol is niet alleen kinderachtig, maar maakt ook meer kapot dan je denkt. Er zijn veel tieners die eenzaam zijn en zichzelf waardeloos voelen doordat ze gepest worden. Veel van deze tieners voelen zich vernederd, durven niemand meer te vertrouwen en zien er elke dag tegenop om bijvoorbeeld naar school te gaan. Zelfs op latere leeftijd hebben veel van hen nog problemen doordat ze zijn gepest. Geen kleinigheidje dus.

Maak het verschil!
Jíj kunt het verschil maken in pestsituaties om je heen en zorgen dat het pesten stopt. Hoe? Dat hangt van jouw rol af. Hier volgen wat tips!

Meelopers, zwijgers en helpers:
Stop met meepesten. Zorg dat je het slachtoffer écht helpt en roep de hulp van bijvoorbeeld een volwassene in. Pesten is een groepsproces: als er niemand meeloopt en zwijgt, houdt het pesten vaak vanzelf op.

Pesters:
Stop ermee en bied je excuses aan. Zoek vrienden bij wie je geen ‘stoer' gedrag hoeft te vertonen om erbij te horen. Pest je omdat je zelf problemen hebt? Zoek hulp. Ga naar je tiener- of jeugdleider of zoek een andere volwassene die je vertrouwt. Je kunt ook contact opnemen met Chris.

Tips voor slachtoffers
Recht je schouders, hou je hoofd omhoog, laat je niet meer naar beneden trekken door anderen en praat met iemand over je probleem. Dit is gemakkelijker gezegd dan gedaan. Maar hóe moeilijk het ook is: neem je ouders, een tiener- of jeugdleider of een leraar in vertrouwen. Je kunt ook contact opnemen met Chris. Voel je jezelf machteloos of waardeloos? Lees Psalm 139. In deze psalm lees je hoe bijzonder God jou heeft gemaakt.

Bible fact
Het begrip ‘zondebok' is ontleend aan de Bijbel. In de tijd van het Oude Testament werd tijdens de Grote Verzoendag een bokje apart genomen. Door middel van handenoplegging werd alle zonden en overtredingen symbolisch op het kopje van de bok gelegd. Daarna werd het bokje alleen de droge, dorre woestijn ingejaagd (Leviticus 16: 21-22). Zo werd het voor iedereen zichtbaar dat de zonden werden weggebracht en wegbleven.

Contact met Chris
1. Bellen: (078) 63 123 00
2. Mailen: help@chris.nl
3. Chatten: http://www.chris.nl/

Bron: Connect - nummer 1 2009